Maand: juli 2023

21 juli 2023 Van Lappeenranta naar Savonlinna

Nationale feestdag. Hier was het allesbehalve een rustige nacht. Het leek wel of na 22 uur de maximumsnelheid niet meer van toepassing was en dat koffiemolenbrommertjes, quads en motors net zoveel rondjes reden als er campers/caravans op de parkeerplaats stonden en liefst dan nog net hiervoor even goed moesten optrekken. Ach ja, hoort er ook bij.
Lappeenranta ligt in Zuid-Karelië en is een van de zuidelijkste steden aan het Saimaameer. Na het ontbijt vanmorgen richting Linnoitusmonument.

Gemakkelijk want het was gewoon de straat oversteken. We keken vanaf onze camper op de oude wallen/fortmuren van de vesting. Gezien zijn ligging dicht tegen de Russische grens speelde de vesting een belangrijke rol bij het Russische-Zweeds conflict. Ook hier straten met kleine kinderkopjes en huizen in de typsiche rode en okerkleur.

In het centrum staat een Orthodox kerkje, jammer genoeg gesloten. Vanop de wallen had je een mooi overzicht op de haven en op het drukke moderne (best grote) stadsdeel.

Daarna naar de camper waar Leon een zekering verving en we bij vertrek jammer genoeg Timbers drinkbakje vergeten zijn, ook al zijn we beide ervan overtuigd het in de auto te hebben gezet. Dan maar een ander opgegraven tussen de kookpotten. Hij is niet helemaal fan, ach ja. Wat ons opvalt in steden, dus ook gisteren in Helsinki zijn de speeltuintjes voor kinderen: veel in aantal, groot en enorm goed onderhouden en ook steeds druk bevolkt.
Van hieruit ging het dan richting Imatra. Wat we hier zien is veel groen. Huizen en zelfs de industrie zit verstopt in het groen, vooral berken. Maar we kwamen eigenlijk voor de waterval van Vuoksi. Deze staat in de boeken vermeld als de grootste waterval van Finland. Sinds 1929 is er een stuwdam die het meeste water afleid naar de turbines. Deze worden 1x per dag opengezet, namelijk om 19u, waardoor het water dan met grote kracht naar buiten stroomt in de lege rivier daarachter. Eens het water erdoor is, stroomt de rivier verder naar Rusland. Wij kwamen er tegen 10u30 aan. En ja de rivier was leeg aan onze kant. Dat was best indrukwekkend om de rotswanden van de kloof waar de rivier doorstroomt te zien. Met hier en daar een plasje water. Even aan beide kanten van de kloof gewandeld en van het uitzicht genoten. Daarna ook verder gegaan naar de stuwdam/ het stuwmeer. Daar lag een boel water. Naast de rivier stroomt een heel klein riviertje dat zo is aangelegd dat de wilde forel deze kan gebruiken als trap om in het paar seizoen richting meer te gaan. Bij het buitenrijden van de stad de krachtcentrale nog gespot en even gestopt voor een foto.


Eens de stad uit ging het richting een kerk. De kerk van de drie kruisen of Kolmen Ristinn Kirkko van architect Aalto. Een witte, erg moderne kerk te midden van veel groen, eigenlijk een park. Ongebruikelijke vormen, veel ramen en als we de boeken mogen geloven zijn er van de 103 ramen maar 2 dezelfde. De kerk heeft ongebruikelijke vormen, veel licht en is zowel langs buiten als langs binnen wit van kleur. Houten banken en een rood stenen vloer. Achter het altaar hangen drie witte kruisen, vandaar de naam. Verder is er 1 rood glasraam en 1 blauw. Zelf het orgel is aangepast aan de speciale vorm(en) van de kerk. Een knap staaltje architectuur. Blij dat we langs zijn geweest. Buiten is er nog een opvallende klokkentoren: het lijkt wel een pijl die in de grond steekt. Jammer genoeg was aan de achterzijde dringend restauratie nodig, iets waar ze ondertussen mee gestart zijn. De kerk is zo ontworpen dat ze in drie delen kan worden gedeeld afhankelijk van het aantal parochianen die er zijn.


Snel op de grote parking onze lunch opgegeten en de planning even bekijken.

We wilden zeker naar de houten kerk in Kerimäki geraken en dit moest voor 18 uur. Het werd dan via kleinere wegen naar Punkaharju. En het was te merken dat we in het merendistrict terecht gekomen zijn.

Op het schermpje van de GPS zagen we voortdurend blauwe vlekken verschijnen, de ene al groter dan de andere, maar in het echt werd ons zicht vaak belemmerd door een dikke rij bomen. Jammer. Af en toe dan maar gestopt voor een foto van een/het meer dat we passeerden. Op 1 plek stond er zelfs een uitkijktoren om het meer te spotten.

Ook al was het weer vandaag ver van zonnig toch mooi om te zien. De beelden zijn dan wel iets minder spectaculair. Om in Savonlinna te geraken (onze stop voor morgen) moet je over de landtong Punkaharju. Deze plek is volgens de lokale overtuiging de gezondste plek op aarde om er te ademen dankzij een overvloed aan coniferen. De landtong is één van de bijzonderste bezienswaardigheden in Finland. Het is een harju (laatste stukje van de naam van het stadje). Het is een natuurlijke dijk die ontstaan is in de ijstijd en wordt ook wel esker of ös genoemd. Deze waar wij over reden is 7 km lang met aan de zijden op de hellingen dus coniferen. De esker is erg smal en er is slechts plaats voor de weg en een spoorweg. Water is dus nooit ver, en dit aan beide zijden. Je hebt zo ook een mooi zicht op de eilandjes in het meer.


We reden nog even verder over Route 14 om zo uiteindelijk af te slaan richting Kerimäki. Hier was het ons vooral te doen om de kerk: de Kerimäkikerk. Het is een immens bouwwerk gebouwd tussen 1844 en 1847 en is volledig in hout. Het is de grootste houten Christelijke kerk ter wereld. Van een indrukwekkend bouwwerk gesproken. Enkele cijfers (uit de boeken): de kerk biedt plaats aan 3000 zittende mensen, 5000 als je de staanplaatsen meetelt. Er staan 1760 banken in, ze is 45 meter lang, 42 meter breed, en 27 meter hoog. De hoogte van de koepel is 37 meter. Reden voor zo’n grote kerk: de ontwerper vond dat de helft van de mensen van de stad in 1 keer tesamen de dienst moesten kunnen volgen. We vonden de buitenkant al indrukwekkend, maar na de eerste stap binnen was het whow. Dit is immens, indrukwekkend, prachtig. Onmogelijk om alles op foto vast te leggen. We hebben het alvast geprobeerd. De binnenkant is vooral grijs en wit. De zitbanken en de vloer zijn houtkleur. Hier en daar hangen mooie, met glasraampjes, luchters. Opvallend, ondanks de houten kerk, staan er 4 zeer grote houtkachels in de kerk om deze te verwarmen.

Ook bizar in de houten kerk zijn de echte kaarsen in de luchters. Dit was een ommetje meer dan waard.
Van hieruit ging het richting Savonlinna. Onderweg nog even gestopt voor een fikaatje.

Eens in Savonlinna op zoek naar een camperplek. De eerste officiële lag erg goed voor de uitstappen van morgen maar aan een erg drukke baan en in een straat met appartementsgebouwen. Ondanks alles toch geprobeerd maar de plekken waren te schuin en te scheef dat zelfs de blokken het niet konden oplossen. Dan maar doorgereden naar een andere plek even net buiten de stad op de parking van een tankstation. Maar dat was ook geen succes. Uiteindelijk de weg naar het centrum genomen en daar aan de Arena een officiële plek gevonden. We liggen wel dicht bij een baan maar voorlopig staan we hier, een beetje dwars op de vakken, alleen. Op hoop van zegen. Het weer is een beetje omgeslagen. Gelukkig konden we droog koken maar moesten we binnen eten. Droog de vaat doen, ging gelukkig weer wel. Onderweg zijn we de meeste buien achterna gereden want overal waar we reden waren de wegen echt nat, terwijl eigenlijk geen regen zagen.

20 juli 2023 Van Helsinki naar Lappeenranta

Na nog een nachtje op dezelfde plek, net als gister gewekt door de bouwvakkers, iets over half zeven. Op een rustig tempo ontbeten en de camper even opgerommeld. Gekeken wat onderweg zou moeten worden aangeschaft.

Tijdens het uitlaten van Timber ontdekt dat er een plekje “water/vesi” was. Bij vertrek toch even langsgereden. Jammer genoeg spoot er meer water uit de draaitop van de kraan dan uit de slang. Dan maar doorgereden zonder water aan te vullen. Even via de snelweg Helsinki uitgereden richting Porvoo. Van ochtendspits geen sprake al leek het toch een beetje op de Antwerpse Ring ter hoogte van Linkeroever wat wegenwerken betrof.


Provoo (Borgå in het Zweeds) is een mooie oude stad 50 km buiten Helsinki, oostwaarts. Het is één van de oudste steden in het zuiden van Finland. De oudste stad na Turku. Hier woont tevens de meeste oostelijke en best grote kolonie Zweden. Met zijn kleine, beschilderde houten huisjes en zijn smalle straten met kinderkopjes zou dit een erg rustig stadje kunnen zijn, ware het niet dat het door toeristen is gekend. Met bussen werden ze afgezet toen wij het stadje verlieten. Vele huisjes liggen aan de kant van de rivier en hebben een brandweerrode of oker kleur. Onze tocht door het dorp vertrok eigenlijk naar buiten het dorp. Daar ligt de Linnamäki of Kasteelheuvel, één van de best bewaarde kasteelheuvels in Finland. Hier stond in de 13de eeuw een houten Vikingfort. Nu blijven er nog 2 aardeophopingen over met enkele bruggen en grachten. Een rustig plekje om te wandelen maar je had er eigenlijk geen uitzicht op het stadje.

Terug in de stad naar de Tuomiokirkko. Dit is meer een gewone kerk maar door Alexander I uitgeroepen tot kathedraal. Dit keer een kerk met veel groene tinten: groene houten banken, ook een deel van de muren en het preekgestoelte waren groen. Maar de allures van een kathedraal had het zeker niet. Aan de witte buitenkant was er nog met bakstenen een tekening aangebracht die van ver al een speciaal effect had.

Verder nog wat door het stadje gewandeld en zo ook tot in “nieuw” Porvoo gekomen wat eigenlijk niet veel verschilde met de andere stadjes die we reeds zagen. Leuk om door te wandelen maar voor ons iets te toeristisch, die drukte waren we tot nu toe niet gewend.


Even buiten Porvoo geluncht met de planning via kronkelweggetjes richting onze volgende bestemming te gaan. Maar er moest eerst worden getankt, water en wc geloosd en water gevuld. Onderweg even een buitje. Terwijl we bezig waren met het lozen, kwam er man naar ons toe. Wat een mooie Landrover hebben jullie. Ik heb thuis ook een 130, een right hand drive. En vanuit Engeland kan ik nog redelijk goedkoop originele onderdelen laten komen.

En weg was hij weer. Nadien nog even gestopt voor wat boodschappen en ook daar werd OLLI bewonderd. Dit keer door iemand met een Pajero. Hiermee ging hij jagen in Lapland. Onze auto vond hij ook wel cool om rond te trekken. Hij was oorspronkelijk van elders maar vond het daar ook wel goed wonen. Uiteindelijk wij dan toch naar de slingerweggetjes. We volgde een stukje van de Koninklijke Route. Deze wordt aangegeven door bruine bordjes met een gouden/geel kroontje. Ze werd vroeger gebruikt als verbindingsweg tussen Noorwegen en Rusland en gebruikt door handelaars, militairen en diplomaten.

Ook veel bordjes gezien van overstekende elanden maar we zijn nog steeds wachtende. Veel dreigende luchten maar het bleef zonnig en droog. Rond 16 uur even gestopt op een plekje naast de weg. Dit bleek aan een rivier te liggen. Aan de overkant van de weg/rivier/brug was een stroomversnelling eerder veroorzaakt door een soort sluizensysteem dan natuurlijk. Wij aan de rustige kant het water in. Met Timber want die wil al even zijn pootjes nat maken. Leon met Timber aan de lange lijn, ik op mijn blote voeten erachterna. Timber opgefrist, mijn voeten ook. Nog snel even wat bosaardbeitjes geplukt.


Nadien besloten om toch weer maar over wat grotere wegen te gaan rijden en dit tot Vaalimaa. We passeerden zelfs een tunnel. Vaalimaa ligt op een boogscheut van de Russische grens. De weg naar Sint-Petersburg stond aangegeven. Het was erg opvallend dat er geen verkeer vanuit die richting te zien was. Net voor de grens draaide weg af. Vanaf hier werd het de Via Karelië en ging het richting Lappeenranta en flirtte de weg wat met de Russische grens. Dit stadje staat voor morgen op de planning maar we konden in elk geval die kant al opgaan. Onderweg dan maar alvast op zoek naar een slaapplek. Verschillende weggetjes in geslagen en uitgeprobeerd: toch huizen, halverwege afgesloten, te scheef, of naar mijn mening te dicht bij de Russische grens. Dat was even een stressmomentje dat ik er niet bij kon hebben. Dan maar door naar de camperplaats in Lappeenranta. We staan hier aan een meer, niet alleen maar al bij al toch mooi. En vlak bij de plek die we morgen willen opzoeken. Ook hier interesse in de camper. Maar hier zijn we niet de enige uitzondering. Er is hier een omgebouwde bus aangekomen. Na het eten Timber nog even uitgelaten en een tekstje getypt zodat het nu weer hoog tijd is om ons bed op te zoeken (wat we na vandaag 3x te hebben uitgelegd, wel zullen weten te vinden).

19 juli 2023 Helsinki

Helsinki…… veel stappen.

Lekker rustige nacht en rond half 7 de wekker gezet, maar dat was eigenlijk niet nodig omwille van de bouwvakkers die rond die tijd ook aan de slag gingen op de bouwwerf net voor/bij ons. Half negen op pad want het was zeker 50 minuten stappen richting centrum. Maar eigenlijk een kwartier tot het metrostation. We besloten om dan toch de metro te nemen richting centrum.

Het was een heel zoekwerk om deze te vinden. We kwamen in een koopcentrum binnen en gezien TImber zijn roltrappen niet van toepassing. Dan maar de lift. Ergens vonden we dat de M van metro op de 2de verdieping stond. Dus lift naar de 2de. Uitgestapt, toen werden we geleid via de pijlen naar de volgende lift naar de derde verdieping. De vorige ging duidelijk maar tot 2. Dan een biljet kopen. Enkele reis, retour of een dagticket. We gingen voor een dagticket. Dan moesten we de zone’s aanduiden maar het kaartje was erg onduidelijk. Gelukkig had ik de stafkaart nog in mijn hoofd dus konden we zone’s schrappen. Het werd dus een dagticket voor zone A en B. Hond mocht gratis mee. Dan naar het perron. 2 minuten wachten en we konden al instappen. Vertrek van Kalasatama/ Fiskehamnen en vlot tot het centraal station. Het waren eigenlijk maar 4 haltes, een ritje van dik 10 minuten. Timber vond het prima en bleef rustig tussen ons in. Dan het doolhof om uit het metrostation te geraken met een hond. Lift snel gevonden door een fietser te volgen. Een fiets meenemen is de normaalste zaak op metro of tram. We merkten dit eerder al in Oslo (Noorwegen). Na wat zoekwerk vonden we de uitgang. We kwamen met de (gewone) trap buiten en het eerste was whow. Een geweldige gevel van het Centrale Station.

Verschillende oude gebouwen op het plein ernaast. Even een sanitaire stop in een voor onze neus schoongemaakt toilet en dan op pad richting de Dom. Tuomiokirkko is een Lutherse Kathedraal naar een ontwerp van architect Engel. Van buiten is het pracht en praal bovenop een heuveltop die je via granieten trappen kan beklimmen. Helemaal wit met groene met goud versierde koepels op de torentjes. Impossant gebouw.

Binnenin speelde dramatische orgelmuziek. Misschien om sobere interieur te camoufleren. Toch had het wel wat doordat de belangrijkste aanwezige stukken (altaar, preekstoel,…) mooi met goud waren versierd. De moeite al bij al. Nadien over het grote, met mooie huizen omringde Senaatsplein (aan de voet van de Dom) richting de Orthodoxe Kathedraal (Uspenski Katedraali) gewandeld.
Dit roodbakstenen gebouw heeft groene torenspunten met goud versierde uivormmige koepels en staat net als de andere kathedraal op een heuvel gelegen in het Kanaalpark (Kanavapuisto). Deze kerk is het centrum van de Orthodoxe kerk in Helsinki en in Finland. Ze is tevens de grootste Orthodoxe kerk van West-Europa. Ze wordt ook de kerk van de Heilige Drie-eenheid genoemd. Van binnen rijkelijk versierd met veel iconen en veel prachtige decoraties. Prachtig gewelfd plafond en grote kandelaars. Een contrast met de Lutherse kathedraal. In tegenstelling tot wat we eerder in de Baltische Staten zagen bij deze kerken mochten we wel binnen fotograferen. Uit gewoonte van het bezoeken van Orthodoxe kerken had ik mijn sjaal over mijn hoofd en schouders gehangen maar ik was blijkbaar dit keer een uitzondering. We zagen het ooit anders. Ook deze kerk was zeker de moeite om te bezoeken.


Na de kerken dringend op weg naar de kade voor de waterbus/taxi richting Suomenlinna. Even aanschuiven in de rij en al snel bleek dat ons dagticket ook hier geldig was, mooi meegenomen. Dan maar op een erg volle boot naar het eiland. Vanop de zee krijg je een mooi overzicht en zicht op de oevers van Helsinki. Ook konden we de 3 wolkenkrabbers zien staan die naast de camper stonden. De overtocht duurde ongeveer 15-20 minuten.

Eens van boord even snel een koek en wat te drinken genomen. Dan rond gaan wandelen. Het fort Suomenlinna (Sveaborg – fort van Zweden) ligt op 5 met elkaar verbonden eilanden en is door de Zweden gebouwd om Helsinki te beschermen tegen aanvallen vanaf de zee. Eerst passeerden we over kinderkopjes de kerk: Suomenlinna kirkko. Een witte kerk met grote groene koepel. Leon bezocht de binnenkant, maar vond het niet echt de moeite voor de inkom die ze vroegen.

Ik bleef buiten met Timber. Nadien was het wandelen tussen oude houten huisjes, militaire verlaten kazernes en bunkers. Ook een bezoek aan het oude fort mocht niet ontbreken. Dikke muren, donkere gangen, wel rustig wandelen tussen groen.

Tegen 13u de boot teruggenomen. Toen hadden we het wel gezien. Aangekomen op de Kauppatori (markt) werden we overwelmd door lekkere geuren die van de kraampjes afkwamen.

We aten er uiteindelijk zelf een bord mixed. Dit was gebakken aardappels, stuk gebakken zalm en gefrituurde sprotjes met wat sla en yoghurtdille-saus. Erg lekker en vooral voldoende. Het was ook even fijn om uit de zon te kunnen zitten.


Na het eten ging het over de Esplanade verder door de straten naar de Vanha Kirkko = de oude Kerk. Intussen hebben we aan de hand van een verkeersbord gezien dat je niet met spikebanden in de winter door de stad mag. In de Vanha kirkko viel vooral het lichtblauwe plafond op wat het best mooi maakte. Verder was het een sobere kerk waar toch veel met goud was afgewerkt. De preekstoel was erg mooi. De kerk zelf lag in een mooi parkje.

Via het parkje en enkele straten kwamen we bij een gigantisch roodbakstenen gebouw met groene spitse torenpunten: de Johanneskirkko. Deze is gebouwd bovenop een heuvel waar vroeger de Midsummarvuren werden afgestoken. De oorspronkelijke naam van de kerk was Nieuwe Kerk omdat de oude Kerk en de Kathedraal te klein geworden waren. Later werd het dus de Johanneskerk. Het is de grootste stenen kerk in Finland en kon oorspronkelijk 3000 mensen zetten. Na wat herschikken van de banken zijn het er nu nog 2200. Rondom in de kerk hangen houten sculpturen die de kruisweg uitbeelden. De 4 pilaren rond het altaar symboliseren de 4 evangelisten. Door de goede akoestiek en het grote orgel is de kerk vaak gebruikt voor concerten. Ook hier was, zoals we eerder zagen, het houten plafondwerk zichtbaar maar ditmaal geschilderd. Al bij al toch een indrukwekkend bouwwerk dat we op onze route tegenkwamen.


Verder kuierend en stappend door de straten ging het richting Kauppahalli. Omdat honden niet binnen toegelaten zijn, ging ik alleen. Oude houten kraampjes met lekkers, sommigen al gesloten. Vooral zoet en vis waren aanwezig en belegde broodjes. Deze zijn anders dan bij ons gewoon de onder- of bovenkant van een broodjes en dan belegd met iets bijvoorbeeld vissalade. Opvallend ook dit keer geen fruit of groenten.


Van al dat lekkers en het vele stappen was het tijd voor een koffiebreak. Koffie met chocoladegebak met sinaasappel voor Leon, thee en een cakeje met lemoncurd voor mezelf, water en koekje voor Timber.

Even rust, even passanten bekijken. Altijd leuk, zeker in een grootstad. Hier zagen we, net als op de andere plekken, vooral veel tattoo’s, maar echt veel bij vrij jong tot zeer oud. Ook de haarkleur van de dames varieerde van fluoroos of – oranje over groen naar petrolblauw. Bij de jongens is het blijkbaar van jongsafaan de gewoonte om de zijharen zeer kort te hebben en de bovenharen te laten groeien en in een staart(je) te dragen.
Nu de batterijen weer wat waren opgeladen konden we onze weg verderzetten richting Rotskerk. Deze Temppeliaukio Kirkko is gehouwen uit een rots. Een ontwerp van 2 broers die eigenlijk een grillig blok graniet dat 12 m boven de grond uitstak langs binnenuit hebben opgeblazen. Deze kerk ligt gewoon aan een plein in een woonwijk.De kerk heeft wel een koperen koepel met ramen die de kerk van licht voorziet en die van bovenaf net een vliegend schotel is.. Dit prachtig kunstwerk heeft donkerblauwe banken met roospaarse kussens die meteen opvallen. De eenvoud van het altaar maken dat het nog beter tot zijn recht komt. Vanop de bovenverdieping is het zicht helemaal spectaculair. Door de grillige rotswanden gecombineerd met andere materialen is het een mooie plek.

Door de goede akoestiek worden er vaak concerten gegeven. Een knap werk Finse architectuur.
Toen we net buiten de kerk kwamen begonnen er druppels te vallen. Iedereen ging schuilen in de kerk maar daar mocht Timber niet binnen, dan maar onder de lindeboom die in het parkje voor de kerk stond. Na dik 10 minuten was de bui voorbij. Er restte ons nog 1 stop: het monument in het Sibeliusken Puisto (het Sibelius park). Dit monument is opgericht voor de componist Hiltunen. Het lijkt op een groot orgel en bestaat uit 24 buizen. Beste een niet alledaags zicht in een park vol groen, zeker niet met de zon die er op schittert.


We hadden ons programma afgerond, nu nog richting metro. Vermits dat toch een eindje stappen was, hebben we de tram genomen voor 6 of 7 haltes. Dit kon ook met ons dagticket. Een goede beslissing die we namen ’s morgens.

Een in het Centraal Station de omgekeerde zoektocht naar de metro. Die kwam er erg snel. 5 haltes metro en dan uit het koopcentrum geraken. Daar nog snel naar de winkel voor het hoognodige en nog een kwartier stappen naar de auto. Bij de auto aangekomen even op de stappenteller gekeken. Los van de verplaatsing per metro, boot en tram bleek dat we toch dik 21 kilometer hadden gestapt. Nog snel het lekkers uit de winkel opgegeten en stilaan richting bed gegaan. Tussendoor nog wat facetimen met het thuisfront. Een volle, interessante en bewogen dag. Bedtijd.
Helsinki is een aanrader voor een citytrip maar neem dan best ook de fiets tussendoor. De goede staat van de vele mooie gebouwen maakt het fijn om in de stad rond te wandelen. Voor ons met Timber een geslaagde dag maar ik denk dat er best wel mooie musea te bezoeken zijn.

18 juli 2023 Nuuksio nationaal park en naar Helsinki

Gisteravond nog enkele foto’s genomen van het meer waar we staan.

Nadat een auto van bierdrinkende jeugd wegreed, hadden we de gehele parking voor ons. Heerlijk geslapen. Rond 7 uur wakker geworden en op een rustig tempo het ontbijt verzorgd. Ook vandaag hoefde de ochtendwandeling met Timber niet te gebeuren omdat we het rustig gingen houden en een wandeling gingen maken. Stapschoenen aan want gister was gebleken dat sandalen toch niet het ideale schoeisel zijn voor wandelingen zoals bijvoorbeeld naar het zuidpunt. Het is nog steeds even wennen aan mijn nieuwe schoenen maar eens ze goed aan zitten, zitten ze ook echt goed. Dan maar tegen 9u15 op pad. Volgens de Komoot-app een wandeling van 10,6km. Vermits ik ons wandelritme ondertussen al wel ken in elk geval genoeg mondvoorraad en drinken mee voor onderweg. Even langs de grindweg vanaf de parking en na dik 100m doken we het bos in.

Ondanks het voorspelde droge, mooie weer voelde ik druppels, gek genoeg maar op 1 been. Het flesje van Timber bleek iets te vol en niet goed gesloten, probleem snel opgelost. Het was vandaag een wandeling over verschillende terreinen: bosgrond, rotsen en planken over veengrond of modder. De wandeling slingerde door de omgeving en passeerde zeker 7 verschillende meren. Na dik 2 uur alleen met ons 3 te wandelen in volledige stilte (op wat vogelgeluiden na) kwamen we hem tegen aan meer 2: de Homo Sapiens. Best schrikken. Eigenlijk waren ze met 4. Dit grote meer was een erg druk punt. Na de 4 wandelaars kwamen we nog 2 rugzakmeisjes tegen in gezelschap van een naakthond met jogging. Even later stond er boven het meer in het bos nog een tentje bevolkt door een meisje met hond (al leek het van ver eerder een kat). Aan de andere kant van het meer was een officiële stookplek samen met een berg hout en een droogtoilet.

Iets verder was er nog een extra stookplek, hier was een tarp met hangmat onder en klonken er stemmen. Nadien konden we weer verder in volledige stilte. Ergens ter hoogte van meer 5 lag de gemeentearbeider even te zonnen op een rots, hij schrok erg toen hij onze stemmen hoorde. Buiten een eenzame loper (!?)(Homo Sapiens sportivo) op een 4km van de parking, kwamen we niemand meer tegen. Tussendoor even gestopt voor koek en appel met wat drinken voor iedereen. Onderweg nog wel even opgeschrikt door een klein grijs hoopje op het pad. Het bleek een junior addertje te zijn. Mooi van tekening, gelukkig harder van ons geschrokken dan wij van hem. In dit geval was het een addertje op het pad in plaats van één onder het gras.


Tegen 15 uur waren we terug aan de auto. De wandeling was er uiteindelijk 1 van 12,13 km. En we waren moe, de stappen van gisteren waren nog niet helemaal verteerd. Nog snel een hapje gegeten. Terwijl we zaten te eten stopte er een auto, 2 jonge mensen stapten uit en wandelden naar het water. Nog geen 10 minuten later waren ze weer terug, omgekleed. Nog geen 5 minuten later weer een auto, dit keer 2 dames. Zelfde scenario alleen hadden zij een handdoek bij. Toen werd het voor ons duidelijk: zij kwamen of zwemmen of douchen. Als we dat nu ook eens deden. Snel haar gewassen aan de camper (met lekker warm water) en daarna richting meer. Weliswaar in zwembroek en badpak. Ecozeep mee en water in. Dat laatst langzaamaan want het was best frisjes. Om beurt het water in en wassen. Gelukkig via het ponton en trapje. Hoe heerlijk verfrissend was dat. Zeker met de felle zon op ons toen we het water uitkwamen. Voor herhaling vatbaar.

Handdoeken even te drogen gehangen in de wind en de zon. Terwijl we zaten te wachten tot deze droog waren, kwamen er nog mensen met hetzelfde plan. Het laatste koppel dat langskwam was zeker tegen de 80. Auto aan de kant, richting water met handdoek, 10 – 15 minuten later terug naar de auto.
Tegen 17 uur dan eindelijk alles ingeladen en weer op pad. Ditmaal niet over de kronkelwegen, wel de GPS zo ingesteld dat hij geen grote (snel-)wegen nam. Toen we vertrokken kwamen er donkere wolken opzetten. Vanaf ongeveer 5 kilometer na ons vertrek waren de straten erg nat met zelfs nog plassen. We hadden geluk gehad. Vlot tot in Helsinki of Helsingfors in het Zweeds, de hoofdstad van Finland. Door (bouw-)werken was het niet evident om de camperplek te vinden. We staan nu aan de rand van de stad vlak aan het water. Voor ons een bouwwerf van een zoveelste appartementsgebouw, achter ons de zee. Het is zo eens wat anders dan bomen en bosbessen. Leon was de auto nog aan het stabiel/waterpas zetten of er stonden al 2 mensen aan de camper. Dat we een prachtige auto hadden en dat er verderop een gratis, publieke sauna was. Na het installeren even met Timber een rondje over de (parkeer-)plek gelopen en even poolshoogte genomen bij de sauna. Er zijn er 2: 1 voor mannen en 1 voor vrouwen (zo gaat het meestal). Voorts maakt het niet uit of je in zwempak bent of naakt. Het was ongeveer 50/50. Naast de sauna was een trap in het water voor het afkoel-/ schrikeffect. En eigenlijk het fijnste van de sauna: na de hitte het koele water in. Leon had geen zin, en ik heb lang getwijfeld om dan toch te beslissen om niet te gaan. De wachtrij was zo lang, en ik was net vanmiddag in het meer geweest. Terwijl ik iets voor 21 uur ging kijken was het nog steeds een komen en gaan van mensen. En ja de mensen komen hier echt van overal en spenderen iets meer dan een half uur aan de gehele activiteit. Omdat ik niet ging, maar gestart met koken. Ondertussen vielen er sporadisch druppels. Toch verder kunnen koken en buiten kunnen eten. Zelfs afwassen lukte nog maar toen kwamen er dikkere druppels terwijl binnen alles op zijn plek werd teruggezet. Ook deze “regenbui” was van korte duur. Dan maar even de tijd genomen om het verhaaltje van vandaag te typen. Een meer dan geslaagde dag.

17 juli 2023 Nationaal park Torronsuo en via Hanko naar Nuuksio nationaal park

Het werd wederom een rustige nacht. Verkeer kwam er niet meer voorbij. Het jonge koppel is bij de hut gebleven. Ze sliepen eigenlijk met hun tent bovenop de uitkijktoren ontdekte Leon vanmorgen toen hij deze toren beklom. Rond half zeven zijn we opgestaan en het ontbijt enzo ging iets vlotter omdat we TImber nu niet moesten uitlaten vermits we op wandeling vertrokken.

Dit keer geen bessen geplukt want die stonden niet in de buurt van de camper, wel verschillende soorten mos. Stapschoenen aan en rond 8u15 op pad. Eerst dus langs de toren, jammer genoeg zonder vogels te spotten. Gisteravond zag Leon nog een auerhoen. Aan de voet van de toren vertrok de wandeling het bos in. Een hobbelig pad met veel boomwortels maar erg mooi met het zonlicht dat moeite deed om door het bladerdek te komen. Even verderop was er een plankenpad. Of beter zou er een plankenpad moeten liggen. Het was hier veiliger om naast de planken te lopen dan erop wegens te rot.

Gelukkig was de ondergrond niet te vochtig zodat het veilig kon. Het was een pad door het bos met wat klimmen en wat dalen. Lag er een boom over het pad dan werd het pad gewoon verlegd zonder de boom te verzagen. Na een tijdje lopen kwamen we op een vernieuwd houten pad.

Dit keer liep het door een veengebied. Op vele plaatsen was het water weg maar hier en daar waren er nog restante vennetjes over. Hier was het wel nodig om om het pad te blijven. Dat merkten we aan Timber toen die er even afschoot en natte poten kreeg. De eerste tegenliggers kregen we na bijna 1,5 uur wandelen en toen we dicht bij de parkeerplaats waren waar we gisteren uiteindelijk niet zijn blijven staan. Op de terugweg was het wederom afwisseling tussen bos, ven, houten planken en zelfs even een stukje gravelweg. Via het laatste stukje bos kwamen we uiteindelijk uit aan de andere kant aan/van de voet van de vogelspottoren. Het rondje van ongeveer 7 kilometer gepland werd er 1 van 10 km. Rond twintig voor twaalf waren we terug aan de auto. Het was een erg mooie, afwisselende wandeling die we bij de voorbereiding op de site van Komoot hadden gevonden. Ruim 6 kilometer over de planken lopen was best wel vermoeiend. We besloten om dan maar ineens ook onze lunch op te eten.

Een paar stukjes van ons gerookt vlees op voorhand zorgde voor het aanvullen van de zoutbalans. Het gebeurt trouwens niet vaak dat we 3 verschillende maaltijden op 1 plek eten.
Na de lunch terug op weg via kronkelpaadjes en dit richting Salo. Ter hoogte van Somero kwam het besef dat er eigenlijk ook nog wel getankt moest worden en als we stopten moesten we ook liefst brood en bananen aanschaffen. Dus zo gezegd zo gedaan. Dit keer bij het tanken ook de jerrycan met 20 liter diesel gevuld. Dit mocht niet van thuis uit want we mochten geen extra diesel meenemen op de ferry’s. Daarna maar verder langs de grotere wegen om toch wat anders met de tijd om te gaan. Rond 15u ons even op een parking gezet voor een fika. Tijdens het boodschappen doen hadden we wat lekkers gekocht en dit hebben we dan opgegeten en er koffie en thee erbij gedronken.


Daarna ging het in rechte lijn naar Hanko. Dit is de meest zuidelijkste stad van Finland. Daar moesten we natuurlijk ook wel eens langs. Hanko (Fins) of Hangö (Zweeds) staat bekend als de Finse Rivièra. In de 19de eeuw was dit een trendy plek voor de mensen met geld die uit Rusland waren ontsnapt voor dat reizen verboden werd. Grote, vaak met 2-3 verdiepingen villa’s werden neergezet.

Verder is Hanko ook gekend voor zijn kilometers strand, waarvan de mooiste liggen in de buurt van hogergenoemde villa’s. Vanaf de rand van het stadje Hanko kan je naar het meest zuidelijkste punt van Finland. We dachten dat we dit met de auto grotendeels konden doen, maar dat was buiten de verbodsborden gerekend. Dan maar “even” te voet. Het bleek een wandeling van ruim 7 kilometer heen en terug.

De ondergrond was afwisselend van zand, bosgrond, keien, rotsen en mengeling. Het was pittig na vanmorgen maar we hebben het gehaald. Op het punt foto’s genomen van een jong gezin met hun telefoon, zij deden dit dan voor ons met de onze. Leuke herinnering met 3 op de foto op die plek. Timber genoot van de wandeling. Op de moeilijke onderdelen ging iemand voorop, Timber werd losgelaten en kwam dan naar je toelopen zodat de andere ook op zijn/haar tempo kon stappen. Dat werkte prima. We liepen hier een stuk langs de kustlijn met voornamelijk een stenen strand en zagen enkele mooie baaitjes. Het was vermoeiend, zeker na vanmorgen, maar we zijn erg blij dat we het uiteindelijk stapten.
Door deze uitstap was het natuurlijk al 19u30 geworden toen we aan de auto terugkwamen. Wat nu gedaan? Nog naar Helsinki of toch eerst naar het nationaal park Nuuksio om daar te wandelen. Het werd het laatste zo kunnen we morgen na de wandeling op een iets rustiger tempo naar Helsinki rijden en deze een dag later bezoeken. En eigenlijk komt het beter uit in verband met de te rijden route vermits we na Helsinki verder oostwaarts trekken. Bij het buitenrijden van Hanko toch nog even snel langs de dure villa’s gereden. Daar hebben we geen spijt van. Nu was er nog een ander probleem waar, wat en wanneer avondeten eten. Het werd langs de kant van de weg: een paar kilometer buiten Hanko even van de weg afgegaan en aan een (nieuwe aangelegde) zijweg ons aan de kant gezet. Snel een stevige maaltijdsoep gemaakt: pakje kippensoep en dan toegevoegd: paprika, 2 wortels en een gele courgette. We hadden nog een half pak spaghetti en daar hebben we dan nog eens de helft van genomen. Verder heb ik nog balletjes gerold van het net aangeschafte pakje gehakt. Meer heeft een mens niet nodig als de klok richting 21 uur gaat en men honger heeft. En met ieders nog een half kaneelbroodje als dessert was het meer dan voldoende.

Uiteindelijk richting park gereden om daar te kunnen slapen en morgen te kunnen wandelen.

16 juli 2023 van Rainio naar Nationaal park Torronsuo

Wederom een heerlijk rustige nacht. In de verte wel iets van dieren gehoord vannacht, maar dat kan evengoed een hond zijn geweest. Eens uit de camper aan de pluk. Na een dik kwartier had ik mijn potje vol. Een portie goed afspoelen en mee in de yoghurt bij mij en op het bord bij Leon. Lekker, ook Timber is fan. Hij kreeg er nog enkele bij het uitlaten.


Vanaf onze slaapplek ging het naar Tampere. En dit liefst over de kleinere weggetjes. Putten, stof maar ook veel afwisseling en moois verzekerd. Ondertussen zijn we er achter dat vele huizen hier in Finland toch erg op die van Zweden lijken, dit in tegenstelling tot deze die we vorig jaar in Denemarken zagen. Ze hebben echter wel meer kleuren dan in Zweden waar ze hoofdzakelijk Falun-rood geschilderd zijn. Over wat kronkelende, regelmatig op- en neergaande weggetjes passeerden we Nokia. Inderdaad de stad van de telefoons. Vroeger is de fabriek gestart als papiermolen en – producent aan de stroomversnellingen van de rivier Tammerkoski (deze die ook door Tampere stroomt). Nadien produceerden ze rubberlaarzen, fietsbanden, televisies en stroomkabels. Pas in de jaren 70 ging het bedrijf (dat de naam van de stad kreeg) zich gaan specialiseren in mobiele telefoons. Zo kwamen we uiteindelijk in Tampere.
Tampere is de grootste stad in het binnenland van heel Scandinavië, omgeven door 2 grote meren. Jammer genoeg waren er wegenwerken (ook die zijn er dus in Finland) zodat we niet konden stoppen voor enkele foto’s te maken. De stad bevat verschillende grote, mooie parken en lanen. De Tammerkoski, de rivier, verdeelt de stad in twee delen. Rond de rivier staan vele fabrieken die gebruik maken van de stroomversnellingen. Bij het binnenkomen van de stad staat veel hoogbouw. Maar eigenlijk kwamen we voor de kathedraal, de Tuomiokirkko, om die te bezichtigen.

Dit is op zondag altijd spannend: zou er een dienst zijn of niet? We hadden pech, er was er 1 bezig. Dan maar eerst de buitenkant dachten we. Maar om 11 uur was de dienst die startte om 10 uur nog steeds bezig. Dan toch maar snel en discreet wat foto’s gemaakt. Het was best indrukwekkend mooi binnen in de kathedraal. Het brede schilderij boven het altaar samen met een enorm rond glasraam erboven trokken meteen de aandacht bij het binnenkomen. Ook boven naast het orgel was een mooi glasraam. De fresco’s aan de zijkanten waren erg opvallend. Een aanrader om te bezoeken en anders dan we gewend waren.

Nadien wat door de stad gewandeld richting een andere kerk.
De Aleksanterin kirkko genoemd naar tsaar Alexander II was een heel andere stijl. Langs buiten rode baksteen met veel groene torens. Langs binnen zag je enorme houtcontructies die de de kerk vormden. Het is zo eens wat anders. Ook de boog achter het altaar was in een ander, voor ons onbekend, materiaal. Ook hier weer gigantische kroonluchters, dit keer met lampjes in plaats van kaarsen zoals we elders al tegenkwamen.


Na deze kerk besloten we wat door de stad te kuieren. We passeerden zo nog de Vanha kirkko. Een mooie houten, Lutherse kerk. Jammer genoeg gesloten. Tot slot wandelden we nog door de hoofdstraat: Hämeenkatu en zo over de Hämeensiltabrug waarop 4 zware bronzen beelden staan die personen uit de lokale volksoverlevering uitbeelden.

Op de terugweg nog door een park richting auto gewandeld. Hier stonden ook veel lindenbomen maar deze zoemden niet zo sterk als eerder deze week deze op de kerkhoven. Toen zat ons bezoek erop en was het met de auto richting Hämeenlinna.
Dit keer eerst nog even langs de wat minder grote wegen om zo te kunnen lunchen en daarna een stukje via de autosnelweg. Zo waren we nog precies op tijd om het kasteel Hameen Linna binnen te kunnen. Vanaf de parking kon je al het machtige gebouw al zien. Dit werd in 1260 vorm gegeven door de Zweden als defensie tegen de Russen, alleen hebben er nooit militaire acties plaatsgevonden omdat de Zweed-Russische oorlog eerder in Karelië (streek die we later nog bezoeken, meer ten oosten van Finland) werd uitgevochten. Later werd het een gevangenis tot in de jaren 80. Toen kreeg het een grondige renovatie tot zijn huidige vorm. We bezochten de binnenplaats en liepen een rondje langs de buitenkant. Het museum en de tijdelijke tentoonstelling bezoeken is moeilijk met Timber. Hij mocht zelfs niet op de binnenplaats komen.

Na ons bezoek het ijsje uit ons vriesvakje opgegeten. Toch niet meer zo hard als gehoopt maar smaakte nog steeds. Nadien nog een rondje door de stad gereden om te zien of het klopt dat deze stad tot de vriendelijkste van Finland behoort. We hebben over dat laatste geen duidelijke mening, wel hadden we veel bekijks van de plaatselijke bevolking.
Vanuit Hämeenlinna zijn we richting Torro gereden. Dit is het vertrekpunt van onze wandeling van morgen en ligt in het nationaal park Torronsuo. Onderweg kregen we wat regen. We kwamen aan op de officiële parking van het park maar daar stonden al verschillende campers. Door de regen, die tegen 18u30 zou ophouden, alvast beginnen typen aan het verhaaltje van vandaag. Na enige tijd toch maar beslist om verder te rijden en effectief: het stopte met regenen ondertussen. We staan nu op een kleinere parking echt aan de rand van het bos. In dit bos bevindt zich ook een trekkershut, een stookplaats (deels overdekt zitten) en een droogtoilet. Aan de andere rand staat tevens een vogeluitkijktoren. Benieuwd wat Leon morgen allemaal gaat zien vandaar. We staan hier goed en hebben op een rustige manier kunnen koken en eten. Een jong koppel is nog wel richting trekkershut gereden. Hopelijk komt er nu niet al te veel verkeer meer voorbij.

15 juli 2023 van Kaitainen via Rauma en Yyteri richting Tampere

Na wederom een rustige nacht werden we rond 7 uur wakker. Volle zon op de achterdeur van de camper. Het leek rond die tijd wel volop zomer. Rond de camper lagen er verschillende rotsblokken met mos. Het blijft toch erg mooi die verschillende soorten mos op die rotsen te zien groeien. Rond 9 uur dan op pad. Ter hoogte van Vehmaan zagen we een kerk. Even gestopt om de buitenkant te bekijken want het was nog te vroeg voor de binnenkant. Tevens snel een sanitaire stop op de WC in het gebouwtje bij het kerkhof. Dat blijft toch iets wat we erg waarderen: de toiletten aan of in de kerken.

Nadien kronkelde de weg over kleinere paden, vaak ook gravelpaden. Stof verzekerd. Langs de kant van de weg veel akkerbouw: erwten, aardappels, uien, rogge en tarwe. De boerenbedrijven die we passeerden waren best erg groot.
Rond 11 uur even koffie-/theepauze met koekjes, en ja je kan het al raden: aan een kerk. Deze vonden we er anders uitzien dan de rest die we al gezien hadden maar jammer genoeg was deze ook nog niet geopend.

We zijn ondertussen al weer enkele dagen in Finland dus even langs een tankstation om te tanken maar dit was ook een loospunt voor vuil water en aanvulpunt voor drinkwater. Het was even zoeken, het Fins is nog niet optimaal, maar we hebben onze plan getrokken en water kunnen aanvullen. Vandaaruit ging het naar Rauma.
De oude stad van Rauma staat op de UNESCO-erfgoedlijst. Het is een leuke, elegante oude stad, de meest complete en best bewaarde van Scandinavië. De pastelkleurige huisjes staan aan de kant van geplaveide straten. Door de straten lopend kom je tot op het Kauppatori. Het grote plein met daarop het oude stadhuis. Aan het einde van 1 van de straten staat de Kerk van het Heilig Kruis. Scandinavisch ingedeeld, mooie gekleurde koepel. Op 1 van de banken zat een beeld van een dame die een zangboek vasthad. Best grappig want ik dacht eerst dat er ook echt iemand zat. Lang konden we de kerk niet bezichtigen want er volgde een trouw waar voor alles in gereedheid werd gebracht. We liepen nog wat rond in de stad en kwamen ook het nieuwe stadhuis tegen.

Na het bezichtigen van de ruïnes van de oude Kerk hebben we in een tuin achterin 1 van de huizen een thee/koffie met taart genoten. Dit keer een aardbeientaart. Rustig gelegen en lekker.


Vanaf Rauma ging het over de grote baan richting Yyteri. Dit staat bekent als het mooiste strand van Finland samen met een ondiepe baai en natuurlijke duinen. We moesten dit toch ook even bekijken. Toen we aankwamen was het eerder een zuiden van Frankrijk strandsfeer. Druk. We vonden snel een parkeerplaats. Dat was het positieve. Naast de lange aankomstlaan lag een camping waar campers en caravans hokje na hokje naast elkaar waren gepropt. Niet aan ons besteed. Dan maar richting strand. Een bord: verboden voor honden. Iets wat bij ons al gevreesd werd naarmate we Yyteri naderden. Dan maar om beurten even snel het houten pad gevolgd en de duinen bekeken en een blik op het drukke strand geworpen. Zo hebben we ook eens een toeristische kant van het rustige Finland leren kennen.


Na het opeten van onze dagelijkse appel dan maar alvast richting Tampere voor morgen. Op een parkeerplek aan de oever van een meer vonden we een plekje. Jammer genoeg stond er onder de P die de parking aangaf “verboden te kamperen”. Dan maar alvast onze maaltijd klaargemaakt en opgegeten. Om zeker te zijn even aan de overkant van de straat/weg in het strandbarretje gaan vragen of we mochten blijven staan. Dat mocht eigenlijk niet maar we zouden er geen last mee krijgen moesten we het toch doen. We zouden blijven staan. Jammer genoeg was dat buiten de DJ van het barretje gerekend. Terwijl we aten stroomden de mensen langzaamaan toe. En het is geweten dat Finnen op zaterdagavond liefst zo snel mogelijk dronken zijn. Deze kennis samen met de ondertussen luide muziek dwongen ons om ons te verplaatsen.

We vonden eerst een weggetje maar daar kon alleen op de weg gestaan worden en dat mag niet. Ook op het grondgebied van een vervallen huis hebben we het geprobeerd maar toen stonden we toch een beetje te zichtbaar vanaf de weg. Dan maar weer verder. Onderweg zagen we verschillende reetjes die aan hun avondmaal begonnen. Ze bleven gewoon staan voor de foto. Uiteindelijk hebben we een doodlopend bosweggetje gevonden. We hebben alleen het gezelschap van anderhalf pak (of wat het ooit is geweest) hooi. En heel veel bosbessen. Dat wordt morgenvroeg toch even plukken als je weet dat ze daarstraks op de markt in Rauma 8 euro vroegen voor een liter bosbessen. Ja, een liter, ze werken hier niet met kilo’s maar met liters. Rare jongens die Finnen (en Zweden ook wel).

14 juli 2023 Skärgårdenroute

Terwijl Frankrijk zich opmaakt voor zijn nationale feestdag, worden wij rond 7 uur wakker na een rustige nacht. Gewoon de normale ochtendstart: Timber uitlaten, ontbijt klaarmaken en opeten, extra thee en koffie voor onderweg. Hoe heerlijk is het als je de besjes voor bij het ontbijt maar gewoon naast je kan plukken.
Vandaag stond er een dag van eiland- en ferryhoppen over de Archipel op het programma. Het doel was om de Skärgårdenroute te rijden en ondertussen verschillende plaatsen te bezoeken. Rond 8u45 dan op pad richting de parkeerplaats waar we gisteren niet mochten kamperen. Vandaaruit ging er een wandeling naar een ruïne: Kuusiston raunit. De ruïne van een Middeleeuws kasteel, in dit geval van de bisschop. Aan de hand van een plattegrond hoe het zou moeten zijn geweest, konden we toch enkele plekken lokaliseren zoals de torens en de bakkerij. Vanaf de parking liep er ook een natural trail met als tussenstop de ruïne. Een mooie ochtendwandeling door de velden met af en toe zicht op zee. Het weggetje liep ook nog een stuk door het bos. Een leuke afwisseling van natuur en cultuur en Timber ineens ook een stevigere ochtendwandeling. We waren duidelijk aan de vroege kant , want kwamen eigenlijk niemand tegen onderweg en aan de ruïne, pas weer ter hoogte van de parking.


Dan weer in de auto om enkele kilometers verder naar de Kuusistino Kerk te gaan kijken. Deze was nog niet open, dus even over het kerkhof gestruind en dan nog even gewacht tot de dame om 11u de deur opende. Een mooie kerk met blauwe houten banken en een interieur dat voor ons gevoel meer past bij de Scandinavische kerken. Rond het kerkhof stonden verschillende lindebomen. Deze zoemden goed door ons gevleugelde vriendinnentjes, de bijen.


Opnieuw op weg nu richting Pargas. Deze stad kreeg de stempel van hoofdstad van de Archipel. Dit eiland was te bereiken via 1 van de vele bruggen die de eilanden verbindt. Daar bevond zich Pargas Hembygdmuseum. Een beetje Bokrijk, een beetje volkskundemuseum. De tentoonstelling over de dingen van weleer (servies, boeken, servetten,…) was gratis. Het was wel grappig om te zien dat vele boeken, buiten de taal, erg bekend voorkwamen. Om de huisjes te bezoeken moesten we inkom betalen. Af en toe waanden we ons, o.w.v. te spullen die we tegenkwamen, een beetje in Zandberg van weleer en de spullen in onze schuur. Maar ook zoals gezegd in Bokrijk. En Timber heeft zich netjes gedragen bij het bezoeken van de huisjes. Het was een leuke onderbreking van onze rit. Op onze weg uit de stad nog enkele foto’s gemaakt van Pargas nu. We merkten ook dat Nordkalk een grote verstrekker voor werkgelegenheid was/is. Dit was de eigenaar/uitbater van de kalkgroeve net buiten de stad. Even buiten de stad dan maar een hapje gegeten.


En zo konden we weer verder naar het volgende eiland. Ditmaal namen we richting Nagu de eerste ferry. Er zouden er nog verschillende volgen vandaag. We moesten even wachten maar het inschepen verliep vlot. Deze ferry was 1 van de vele gele ferry’s die we vandaag namen. Deze zijn gratis en varen erg regelmatig.

Om bij Nagu te komen moet je ook nog over een grote brug Norrströmmen. Het zicht vanaf deze brug is best erg mooi. Ik ben dan ook even teruggelopen om wat foto’s te maken, want deze vanuit de auto waren niet zo super gelukt. Eens in Nagu bezochten we er de kerk en later de houten klokkentoren. De kerk was net als deze van vanmorgen sober en Scandinavisch. Wel is het opmerkelijk dat de luchters aan het plafond allemaal verschillend zijn. Vaak wel met echte kaarsen, die volgens ons nog regelmatig worden aangestoken. De klokkentoren was jammer genoeg gesloten. Maar we ontdekte dat daarin twee klokken hangen, een grote en een kleinere.
Toen was er even een discussie. Leon had de korte route van de site van de Archipel gehaald maar ik had een andere route voorbereid. Tot dan liepen beide routes hetzelfde. Even alles vergeleken en dan met mijn route verdergegaan om zo de verder planning niet in gevaar te brengen want we zouden anders op een andere plek uitkomen. Van hieruit ging het met een tweede ferry naar Korpoo. Hier ging het inschepen erg vlot want we konden ineens oprijden zonder in een wachtrij te hoeven staan. De eerste twee ferry zorgden voor korte (max 10 min) overvaarten. De derde ferry richting Houtskär duurde 40 min. Tijd voor een appel en een sanitaire stop. Hiervoor moesten we heel even wachten voor we erop konden rijden maar verder verliep alles vlot.


Ondertussen reden we verder over de eilanden door het mooie, afwisselende Finse landschap. Af en toe zagen we een ree of hert en zelfs een koppel kraanvogels. Toen namen we ferry 4 en 5. Vlot en beiden waren korte overvaarten. Ondertussen hebben we ook nog de tijd genomen om even wat boodschappen te doen. Fruit, yoghurt en karnemelk blijven niet eeuwig van thuis uit te kunnen worden gegeten. Fruit, brood en wat vleeswaren dat lukte nog zonder veel moeite. Ook de yoghurt was geen probleem. Gelukkig zijn de prijzen hier ook in euro’s zodat we niet eindeloos moeten omrekenen. Het aanschaffen van de karnemelk, dat was wat moeilijker. Etiketten lezen, gelukkig sommigen ook in Zweeds zodat we uiteindelijk toch met karnemelk buiten zijn gegaan.
Na veel kronkelen over de eilanden stonden we aan de ferry van Houtskär/Mossala richting Iniö. Deze was bij uitzondering een witte ferry, dus een betalende. Gelukkig een goedgezinde schipper en mochten we aan boord na het betalen van het autotarief en hoefde we niet het dure campertarief te betalen. Met deze ferry zouden we een uur onderweg zijn. We hadden grootse plannen: foto’s bijwerken, tekst typen. Het werd genieten van de zon op het dek en vooral van de omgeving terwijl we tussen de vele kleine eilandjes doorvoeren. Daarvoor deden we eigenlijk deze route. Sommige van deze eilandjes zijn slechts een rotsblok groot vol vogels, andere hebben enkele wat groen, of een paar bomen. Nog anderen hebben een huis met natuurlijk een aanlegsteiger want zonder boot kom je er niet. Mooi.


Op een ferry ook nog een babbel met een dame (onze leeftijd) en haar (vermoedelijk geadopteerde) zoon van ongeveer 14 jaar. Het was een dame van Fins-Zweedse origine. Ze sprak met ons Engels, even enkele woordjes Zweeds met mij. Zweeds was haar moedertaal maar ze sprak geen Fins. Haar moeder wel want die was van oorsprong Fins en had daar op 1 van de eilanden een huis. Ze moedigde haar zoon aan om Engels te leren en te spreken. Ze vond onze auto geweldig. Tijdens het gesprek nog enkele foto’s getoond van onderweg en de binnenkant van de auto. Erg leuk zo.
Na deze lange overtocht volgde nog een korte gele ferry en ongeveer een kleine 10 km over het eiland naar de volgende, laatste, en tevens weer lange gele ferry. We hadden het gered. Genoten van de ferry’s en de natuur, landschappen op de eilanden die we bezochten en deze die we vanop het water zagen.

Ondertussen was het wel al ruim 21 uur. Snel iets gegeten (soep uit een pakje aangevuld met verse courgette, paprika, ui en frikadellenkoek die als balletjes fungeerde) aan een kleine jachthaven. Snel betekent om 21u05 de auto geparkeerd, om 21u45 weer op pad na “koken”, afwassen en hond uitlaten.

Daarna op zoek naar een rustig slaapplekje. Dit vonden we in een zijstraatje van de baan die we op dat moment aan het volgen waren. Een uitsparing daar aan de kant van het weggetje werd het. Bij aankomst nog wat tekst getypt en dan uiteindelijk tegen 23 uur gaan slapen. Het blijft wennen aan het feit dat het zo laat licht blijft.

13 juli 2023

Na een rustige nacht rond 7 uur wakker geworden. Een snelle wandeling met Timber in de bosjes naast de parkeerplaats. Snel het ontbijt klaargemaakt en alles ingeladen voor een dagje Turku. Auto een uurtje achtergelaten zodat wij een bezoekje konden brengen aan de botanische tuin. Mooie grote tuin verdeeld in verschillende compartimenten. Buiten de klassiekers waren er ook verschillende onderzoeksvelden. We bezochten ook de keukenplanten, bergflora en de weideplanten en wandelden door de gehele tuin. Hier stond gelukkig alles in 3 talen. Zo kon ik nog een beetje Zweedse termen uit de flora leren. Win win.


Vandaaruit dan toch richting Turku. Auto gezet aan het Kasteel. Turku is de oudste stad van Finland en wordt in tweeën gedeeld door de rivier de Aura. Het Kasteel en de Kathedraal staan ieders aan het uiteinde. Langs de rivier vormt een lange bomenrij een mooie promenade. Tussen de 2 belangrijkste gebouwen liggen, aan de oever van de rivier, verschillende musea. Gezien Timber kunnen we niet vaak binnen in een museum maar van de oude boten langs de rivier die deel uitmaken van het maritiem museum hebben we dan toch kunnen genieten.
Zoals gezegd stonden we in de buurt van het Kasteel (Turun Linna). Dat werd dan ook als eerst bezocht. Terwijl Leon binnen was kon ik de buitenkant bekijken en daarna omgekeerd. Het kasteel bestaat uit kleine geplaveide binnenplaatsen, een doolhof aan gangen en donkere trappen. Het kasteel werd in 1280 gebouwd en kreeg daarna nog vele verbouwingen: het geeft een lappendekeneffect.

Na het kasteel te hebben bezocht even snel door de Middeleeuwse kraampjes die er rond stonden opgesteld. Later op de dag toen we terug naar de auto gingen, zagen we dat er ook spelen bezig waren en foodkraampjes stonden. Een koek gegeten in het park eromheen en dan langs de promenade richting centrum. Zoals gezegd onder de bewondering van de vele boten die in de Aura tentoon gesteld lagen.


Net voor het centrum en aan de overkant van de kathedraal ligt het oudste gebouw van Turku (Qwenselhuis). Daarin bevindt zich het apothekersmuseum. Het is tevens de oudste burgerwoning. Het huis werd gebouwd door de heer Qwensel en werd later een apotheek door de heer Pipping (de vader van de Finse geneeskunde). Via een smal straatje kwamen we aan de ingang van het gebouw. Even rondgeneusd op het binnenplaatsje. Daar ontdekten we een kinderapotheek. Verder wordt er ’s zomers op de binnenplaats koffie met gebak geserveerd. Uiteindelijk ben ik alleen in het museum gegaan en bleef Leon buiten met Timber. Vermits we in het Zweedse deel van Finland zijn, vroeg ik in mijn beste Zweeds een ticket voor 1 volwassene. Blijkbaar was dat erg goed want ik kreeg gelijk de gids/boek in het Zweeds mee om in het museum mijn weg te vinden en duiding bij de zalen en de materialen te krijgen. Het meisje aan de kassa sprak geen Zweeds. Zij ging direct over in het Engels. De eerste zalen bevatten voornamelijk kamers van het huishouden.

Voor mij werd het pas echt leuk bij de echte apotheek, de kruidenkamer, het laboratorium en het kantoor. Zalig, genieten. Met een glimlach weer naar buiten.
Ondertussen was het reeds middaguur geworden en kregen we knorrende magen. Langs de gezellige terassi langs het water een plekje gezocht bij 1 ervan: Tiirikkala. We moesten binnen bestellen: gerookte zalmsoep met aardappels(in de soep) en brood. Water kon je gratis nemen aan de waterbar, zowel bruis als plat. Dus glaasje bruis mee en een karaf plat water. Het was een heerlijke soep met lekker (rogge)brood.


Weer voldaan op pad naar de Domkerk: Tuomiokirkko. Deze kerk werd tijdens de Zweedse overheersing gebouwd en later aan de Finnen geschonken. Het gebouw is nog steeds het hart en ziel van de Finse kerk. Ondanks verschillende branden bleven, door de dikke muren, de Middeleeuwse kenmerken gespaard. Binnen in de kerk zijn enkele graftombes waaronder die van Karin Månsdotter. Zij was een Zweedse koningin maar in Finland geboren en nog steeds erg geliefd onder de Finse bevolking. Een mooie maar erg sobere kathedraal.


Daarvandaan ging het richting Michaëliskerk. Deze was meer zoals we de Scandinavische kerken kennen. Kleurrijker maar toch sober. Aan het plafond miniatuur schepen. Rond de pilaren waren koperen kandelaars opgehangen. Bijzonder om zien. Ook hier weer om beurt een bezoekje aan de kerk gebracht.


Omdat we door de grote honger na het apotheekmuseum vergeten langs Kauppahalli te gaan dan maar terug die kant op. Pff vermoeiend in een erg heuvelachtige stad. We waren al vaker in zo’n overdekte hall vol met eetkraampjes. Deze was eigenlijk erg smal en in een erg oude stijl. Er waren geen kraamjes met fruit of groenten. Wel veel lekker uitziend gebak. Toch de moeite om terug te gaan.


Uiteindelijk nog een bezoekje gebracht aan de tuin van het apotheekmuseum voor koffie, thee en bosbessentaart met custard. Mmm lekker.
Op de terugweg op de ander oever gewandeld. Zo konden we de kleine ferry nemen die constant tussen de 2 oevers op en neer vaart. Gezellig en dan toch een ferry (föri) vandaag.

Daarna gewoon richting auto om onze appel op te eten en op weg te gaan naar een slaapplek. We kwamen eerst op een camperplaats terecht via de app. Dit was op een grote parking naast een caravan-/camperwinkel/garage. Bleef als noodplanning in ons hoofd. Dan maar verder naar wat een leuk plekje leek, alleen geen bos maar huizen. Uiteindelijk een mooie parking gevonden naast een wandelgebied. Daar stond echter maximum 4uur parkeren en nog wat Fins. Even de google-translate bovengehaald: kamperen verboden. We staan nu aan een doodlopend, lang niet gebruikt, weggetje, een zijstukje van de weg naar de parking. Lekker rustig, beetje zichtbaar vanaf de weg. Gelukkig hebben we blokken bij want we stonden ver van waterpas. Vandaag dan toch dik 17 km gestapt.

12 juli 2023

Rond 22 uur gisteravond was het stil. Geen geronk van de boten of het af- en aanrijden van de vrachtwagens. Ook nu stonden we versteld van de lengte van deze vrachtwagens, sommigen tot wel meer dan 25 meter.
We sliepen redelijk. Rond 4 uur werd ik wakker en het leek al negen uur zo licht was het, dat wordt weer wennen. Gelukkig konden we nog verder slapen. Uiteindelijk om 5u15 dan toch maar opgestaan. Snel even Timber uiteglaten. Even naar een andere kant van de langtengte. Gelukkig: onze boot kwam net aan zodat die mooi op de foto kon.

Aan de camper snel koffie en thee gezet om daarna alles op te bergen en nog een korte wandeling met Timber langs het water. Leon kon zo zijn nieuwe lens eens uitproberen en wat vogels, voornamelijk meeuwen, fotograferen. En dan naar de eerste gate. Nummerplaat herkenning lukte om groen licht te krijgen maar niet om de slagboom te openen dus moest Leon even aan een paal de nummerplaat handmatig ingeven. Toen ging de slagboom open en konden we aansluiten bij de 2 andere auto’s die reeds aan de gate stonden. Tafelblad werd uitgeklapt en ontbijt werd verorberd. Afval netjes in de vuilbak en snel een stop bij de WC aan de gate. Rond half acht konden we inchecken.

Het scannen van de barcode van de reservering samen met het bekijken van onze identiteitskaarten gaf ons toegang tot de volgende gate. De hond hoefde niet te worden ingecheckt. Hij mocht van de dame achter de balie vrij rondlopen. En toen begon het echte wachten. We stonden netjes in de rij van de auto’s. Eerst waren de vrachtwagens (en ja weer een boel) aan de beurt, zowel op het bovenste dek als op het onderste. Toen de auto’s mochten rijden, werden wij aan de kant gezet. Blijkbaar vond de man die verantwoordelijk was voor de inscheping onze auto toch te zwaar of te hoog. Dus moesten we wachten tot er een plekje voor ons kon worden voorzien. Het was duidelijk een gepuzzel want dan mocht er een auto, dan weer een mobilhome en tenslotte een hele reeks campers waaronder wij. We werden uiteindelijk achter de vrachtwagens gezet tussen enkele andere campers. Zo staan we nog steeds op het hoogste buitendek.

Vermoedelijk omwille van mogelijkse gasflessen aanboord. Vele campers werden bij het inchecken verplicht om een gele sticker aan te brengen die aangaf dat er gasflessen aan boord waren. Vermoedlijk hebben zij dit ook gemeld bij hun reservatie.
En dan naar onze kajuit. Dek 7 was voorzien voor mensen met een huisdier. Het was toen ongeveer 9 uur. Na even alles afgezet te hebben, kreeg Timber zijn bot en een stukje pens en gingen wij op onderzoek uit. Op dek 11 en 12 had je een mooi uitzicht. Even wat fotootjes. Een Belgisch (Nederlands sprekend) koppel aangesproken voor en fotho van ons 2.

Toen kwamen we in het restaurant waar iedereen al zat te eten. Brunch werd geserveerd tussen 10 en 12 uur, weliswaar Finse tijd. Wij ook maar naar het buffet. Mooi verzorgd, erg lekker. Terwijl we in het restaurant zaten vertrok de boot eindelijk en vaarden we door de Skärgården rond Kappelskär.

Mooi zo tussen al die eilandjes door. Na het eten weer naar de kajuit. Timber eten gegeven en even met hem over het PET-dek gelopen. Daar zou een plek gemaakt zijn met boomstammen enzo om hen comfortabel uit te laten. Het bleek een bak de grootte van een grote aanhanger vol kiezel met een plastiek pot in met een nep boom. En het stonk er verschrikkelijk. Dan even geprobeerd aan de andere kant van het schip maar ook daar weigering van Timber om iets te doen. We konden toen wel het aanleggen ter hoogte van Långsäs meemaken, een tussenstop aan Åland, een autonoom eiland maar vallend onder de jurisdictie van Finland. Uiteindelijk terug naar binnen en met z’n allen even een siësta gehouden. Nadien hebben we genoten van een douche. Terwijl Leon in de douche zat heb ik even de Zweedse TV opgezet om mijn Zweeds proberen te onderhouden. Het was te volgen maar ik begreep niet alle woorden. Nog wat oefenen.
Ondertussen was het al na vieren dus hoog tijd voor nog een wandeling door de boot. We naderden stilaan de archipel onder Turku, een plek waar we binnen enkele dagen nog zullen vertoeven. Ook nu kwamen we aan bij het restaurant. Het avondeten werd geserveerd. Een nog uitgebreider buffet dan bij de brunch. Weer super verzorgd en erg lekker. Er vielen ons verschillende dingen op: Finnen hebben een gezonde eetlust. Wanneer wij vinden dat we een vol bord mee naar onze plek nemen , hebben zij er nog meer op liggen en vaak nog een tweede bord en wat extra schaaltjes. Kinderen krijgen steeds voorrang om iets te nemen. En voorsteken omdat je iets van een andere schaal wil nemen en de rest niet, dat doe je niet, je schuift gewoon mee aan en wacht je beurt af. Tijdens het eten nog genoten van de eilandjes, groot en klein, onder de Finse kust. Ondertussen hebben we nog steeds geen netwerk (vliegtuigstand en geen gratis wifi) maar staat onze klok op onze GSM wel al een uur voor op onze tijd. Na het eten Timber eten gegeven en nadien nog een ronde op de PET-dekken, met hetzelfde resultaat.

Ik denk dat we eens van boord snel een plasplek voor Timber moeten zoeken want drinken deed hij ondertussen voldoende. En dan werd het signaal gegeven dat we gingen aanleggen en dat de autodekken geopend waren. Wij dan maar snel de kamer opgeruimd en alle spullen ingeladen. Rustig naar de camper gewandeld, Timber in de bench gezet en dan wachten tot het onze beurt was om van boord te rijden. Ondertussen paspoort van Timber klaargenomen gezien de eisen (binnen de 120u na ontworming door dierenarts in België afgetekend moet je met de hond in Finland zijn) en gezien de strenge controle aan de Zweedse grens. Netjes achter de vrachtwagens van boord en naar de douane. Daar ging de slagboom open a.d.h.v. nummerplaatherkenning. Jammer genoeg reed de vrachtwagen 2 voor ons iets te snel voorbij de scanner en moest iedereen weer achteruit. Ondertussen liep er een man met speurhond voorbij de auto’s en vrachtwagens. Gelukkig ging de slagboom uiteindelijk open en ook voor ons was er buiten de nummerplaatcontrole geen enkele check. Dus eigenlijk vlot Finland binnen. Vanuit de haven in Naantali, waar we net waren aangelegd, ging het dan naar het centrum van dit stadje. Gezien er licht is tot laat op de avond, was het wel handig om ineens het stadje te bekijken.
Naantali kom je binnenrijden in een saai, modern gedeelte. Het oudere houten stadsdeel is veel sfeervoller. Dus auto geparkeerd in de buurt van de oude kloosterkerk. Het was inderdaad zo dat Timber net uit de auto tegen de eerste de beste boom een plas moest doen. Deze kerk dan even aan de buitenkant rondom rond bekeken. Vanuit het parkje dat aan de kerk lag zijn we richting oude stad gewandeld. Zo kwamen we eerst aan het strand en later tussen de mooie gekleurde houten huizen terecht. Zoals eerder gezegd was het door de gezellige drukte daar best sfeervol.


Na ons bezoek zijn we reeds richting Turku gereden. Er was niet veel soeps om leuk te slapen en de eigenlijke camperplek was bezet door een festival. Dan maar op een parking de boel opgesteld. Bij het uitlaten van Timber voor het slapengaan bleek dat we op 300m van de botanische tuin van de universiteit van Turku stonden. En ja om half elf ’s avonds was deze nog open. Een vluchtige blik deed ons beslissen deze de volgende morgen te gaan bezoeken. Daarna dan maar snel ons bed in want het was een lange vermoeiende dag.